zonsondergang

Een zonsondergang fotograferen

Zo maak je de mooiste zonsondergang foto

Iedereen heeft het weleens gezien: de zonsondergang. Maar hoe fotografeer je de zonsondergang eigenlijk? We leggen je hieronder uit wat je nodig hebt en welke stappen je moet doorlopen om prachtige, sfeervolle beelden te maken van de zonsondergang.

Snel naar: Voorbereiding | Gear | Instellingen | Overige tips

Voorbereiding

'Een goede voorbereiding is het halve werk'. Deze uitdrukking heb je vast wel eens gehoord, en geldt ook voor het fotograferen van een zonsondergang. Voordat je begint met fotograferen zijn er een aantal dingen waar je rekening mee moet houden. We zetten ze hieronder voor je op een rijtje.

Onderzoek van tevoren welke locatie geschikt is

Voorkom teleurstellingen en ga van tevoren alvast op onderzoek uit. Bedenk welke locatie je graag wilt fotograferen en onderzoek of daar de zonsondergang geschikt is. Op sommige plekken verdwijnt de zon bijvoorbeeld al snel achter een gebouw of boom. Dat zou zonde zijn en kan voor een grote teleurstelling zorgen.

Bekijk hoe laat de zon precies ondergaat

Met verschillende smartphone apps zoals Clear Outside, The Photographer's Ephemeris of Sun Serveyor kun je precies zien hoe laat de zon onder gaat op jouw gewenste locatie. Maak hier gebruik van zodat je weet wanneer de zonsondergang begint en hoelang hij duurt. Zo voorkom je dat je net te laat komt.

Kies een onderwerp voor de voorgrond

Een foto van alleen de ondergaande zon kan heel mooi zijn, maar kan ook snel saai worden. Zeker wanneer je een landschapsfoto maakt is de kans aanwezig dat er diepte mist. Zoek daarom naar een onderwerp wat je op de voorgrond van je foto kan plaatsen. Zo wordt je foto spannender. Een bijkomend voordeel is dat je silhouetten kunt fotograferen. Dit levert mooie beelden op.

Neem je statief mee

Omdat je ook met langere sluitertijden gaat fotograferen heb je een statief nodig om onscherpe foto's te voorkomen. Zet wel, indien aanwezig, de beeldstabilisator van de lens uit wanneer je op je statief fotografeert.

silhouette

Gear

Er zijn geen specifieke camera's nodig om een zonsondergang te fotograferen. Of je nu vertrouwd bent met een spiegelreflex-, een compact- of systeemcamera, ze zijn allemaal geschikt voor een zonsondergang. Wel is het belangrijk om te letten op het type objectief en accessoire dat je meeneemt. Het type objectief is namelijk van invloed op de foto's die je kunt maken.

Wil je landschapsfoto's maken? Kies dan een groothoek lens zodat je de hele compositie kunt vastleggen.

Wil je details vastleggen of de zon groot in beeld brengen? Kies dan voor een telelens.Pas wel op voor beschadiging aan je sensor, het is namelijk schadelijk voor je sensor en je ogen als je een langere tijd inzoomt op de zon. Doe dit daarom nooit te lang.

Wanneer je een zonsondergang fotografeert kun je last krijgen van té grote contrasten. Je voorgrond is te donker, je lucht te licht en visa versa. Wanneer je deze contrasten niet wil terugzien in je foto kun je een grijsverloopfilter gebruiken. Een grijsverloopfilter zwakt contrasten af en zorgt ervoor dat je foto niet meer te donker of te licht wordt.

Gebruik een (draadloze) afstandsbediening. Trillingen kunnen al veroorzaakt worden door het klikken op de knop. Gebruik daarom een afstandsbediening om trillingen te voorkomen. Heb je geen afstandsbediening? Gebruik dan de zelfontspanner van je camera.


Instellingen

Wanneer je een zonsondergang fotografeert zijn de instellingen van je camera erg belangrijk. De automatische stand werkt vaak niet goed tijdens een zonsondergang, waardoor je zelf aan het werk moet. Leer daarom goed je camera kennen voordat je op stap gaat.

Fotografeer in de handmatige stand

Een zonsondergang fotograferen op de automatische stand is lastig. Er gebeurt heel veel met het licht waardoor de camera niet goed weet welke instellingen hij moet gebruiken. Zet daarom de camera in de handmatige stand. Hierdoor kun je zelf de instellingen aanpassen naar jouw wens.

Fotografeer in RAW

Wanneer je in RAW fotografeert kun je zonder kwaliteitsverlies je foto’s bewerken. Dit kan handig zijn wanneer je niet tevreden bent over bijvoorbeeld de kleuren van de zonsondergang in je foto.

Witbalans op bewolkt of schaduw

Wanneer je je witbalans op bewolkt of schaduw zet, krijg je warmere kleuren in je foto. Als je in JPEG fotografeert is het aan te raden de witbalans op je camera al aan te passen. Wanneer je dit pas achteraf verandert krijg je last van kwaliteitsverlies en dat zou zonde zijn. Wanneer je in RAW fotografeert kun je de witbalans nog achteraf aanpassen in je bewerkingsprogramma zonder kwaliteitsverlies.

Verander je instellingen regelmatig

De zon zakt elke minuut waardoor de kleuren ook elke minuut anders zijn. Hierdoor zul je je instellingen regelmatig moeten aanpassen. Heb je moeite met de instellingen? Gebruik dan de diafragma voorkeuze stand. Je kunt dan eerst zelf een diafragma kiezen, vervolgens wordt de sluitertijd automatisch aangepast naar aanleiding van jouw diafragma.

Gebruik een langere sluitertijd, zeker wanneer je bij water fotografeert

Een lange sluitertijd bij water zorgt voor mooie, zachte beelden. Dit past goed bij de zachtheid van een zonsondergang. Wanneer je een lange sluitertijd gebruikt heb je wel je statief nodig, anders krijg je onscherpe foto’s.

zonsondergang-water

Overige tips

Naast de voorbereiding, gear en instellingen zijn er natuurlijk ook nog andere dingen waar je rekening mee kunt houden bij fotograferen van een zonsondergang.

Gebruik een zonnekap tegen lensflare

Wanneer je lensflare mooi vindt kun je het prima toelaten in je foto. Wanneer je geen lensflare wil, kun je het beste je camera een klein stukje draaien. Vaak wordt daar de lensflare al enorm door verminderd. Gebruik in ieder geval een zonnekap om de kans op lensflare nog meer te verkleinen.

Gebruik een nabewerkingsprogramma

Wanneer je klaar bent met fotograferen kun je de foto’s bewerken. Dit kan naar eigen smaak en wens, maar veel gebruikte aanpassingen bij een zonsondergang zijn o.a. contrast versterken, kleuren levendiger maken, horizon rechtzetten en de foto bijsnijden.

Maak gebruik van het gouden uurtje

Het gouden uurtje komt vlak voor zonsondergang en na zonsopkomst. Als je naar een locatie gaat, kun je gelijk gebruik maken van het gouden uurtje. Dit zorgt vaak voor hele mooie kleuren en beelden.

Stop niet te vroeg

Veel mensen pakken gelijk de spullen in zodra de zon onder is. Dat is zonde, want de kleuren van de lucht zijn nog erg mooi nadat de zon is ondergegaan. Soms zijn de kleuren zelfs mooier dan tijdens de zonsondergang. Ga daarom niet gelijk weg zodra de zon onder is maar blijf nog even staan. Je zult positief verrast worden door de mooie kleuren.

Maak gebruik van de wolken

Laat je niet ontmoedigen als je wolken ziet aankomen. Vaak maken wolken je foto nog mooier, omdat de wolken mooi roze of oranje kleuren. Wolken geven meer diepte aan je foto. Daarnaast kunnen ze zorgen voor een mooi contrast.

Verander je compositie

Wanneer je een zonsondergang fotografeert ben je geneigd de zon letterlijk in het middelpunt van de foto te zetten. Dit kan heel mooi zijn, maar probeer ook regelmatig van compositie te wisselen. Probeer de foto interessanter te maken door de zon links of rechts in je foto te plaatsen. Daarnaast is het ook goed om te wisselen van positie. Fotografeer eens niet tegen de zon in, maar draai je en om en zoek naar een onderwerp wat mooi verlicht is door de zonsondergang.


Misschien wel het belangrijkste: blijf oefenen! Het kan gebeuren dat het de eerste paar keren niet gelijk lukt, maar geef dan niet op en leer van die momenten. Uiteindelijk zul je zien dat je vooral leert door te oefenen en dat je vroeg of laat prachtige foto’s maakt.

Op pad met de Nikon D750

Voor dit project ging reisfotograaf Erik Hageman op pad om de zonsondergang te fotograferen. De locatie? Vuurtoren Noorderhoofd in Zeeland. In deze video geeft hij handige tips voor het fotograferen van de zonsondergang. Wat hij de mensen mee wil geven is dat ze moeten fotograferen vanuit hun gevoel. Daarbij is het niet erg om de technische regels af en toe los te laten. Meer zien? Bekijk dan de video hieronder.

Producten te zien in de video

Nikon D850

De Nikon D750 is helaas niet meer verkrijgbaar, maar er is een opvolger: de D850. De Nikon D850 is een full frame DSLR met een 45.7 megapixel CMOS-sensor, EXPEED 5 beeldprocessor en 153-punts AF-systeem. Met de D850 maak je beelden met hoge resolutie, soepele kleurgradaties, weinig ruis en een snelheid tot 7 fps.

Bekijk de Nikon D850

Nikon AF-S 14-24mm f/2.8G ED

De Nikon AF-S 14-24mm F/2.8G ED is een zoomlens met een extreme groothoek. Dit objectief is voorzien van Nano Crystal Coat om de effecten van schaduwbeelden en schitteringen te verminderen. Deze lens biedt een randscherpte die zelfs de scherpte van vergelijkbare objectieven met een vast diafragma kan overtreffen.

Bekijk de Nikon AF-S 14-24mm

Nikon AF-S 24-85mm f/3.5-4.5 G ED VR

Allround zoomobjectief dat een groot scherpstelbereik combineert met een compacte constructie. Het bereik van 24–85mm is ruim voldoende voor de meest gangbare brandpuntsafstanden, van groothoek tot tele. Nikon’s VR-systeem staat garant voor scherpe stabiele beelden. 

Bekijk de Nikon AF-S 24-85mm

Bekijk de foto's van Erik, gemaakt met de Nikon D750


Meer lezen

Wil je nog meer inspiratie opdoen of nieuwe dingen leren? Bekijk dan onze andere keuzehulp artikelen of inspiratieblogs.

witbalans

WAT IS DE WITBALANS?

Is je foto ineens veel geler of blauwer dan je van tevoren gedacht had? Geen paniek

> lees meer

raw

WAT IS RAW-FOTOGRAFIE?

Je kunt in JPG fotograferen, maar ook in RAW. Ontdek de verschillen.

> lees meer

beschrijving

WAT IS DE SLUITERTIJD?

De sluitertijd bepaalt een groot deel van jouw foto. Hoe bepaal je deze?

> lees meer

gouden-uur

HET GOUDEN UURTJE

Hoe fotografeer je het gouden uurtje? Wij zetten de belangrijkste tips op een rij.

> lees meer